kultura enter miesięcznik wymiany idei

Czy Lublin wykorzysta szansę na zmianę swojego charakteru z wiejskiego z elementami tandety na miejski? Mimo zaściankowych naleciałości, w Lublinie nadal można odczuć ślady jego wielkości sprzed wieków. Wszystko zależy od decydentów – czy wezmą byka za rogi i powiedzą NIE dla kiczowatej kostki brukowej. >>

Nowi nomadzi uwolnić się mogą od ograniczającej ich wizji tożsamości jako środka kontroli, mechanizmu władzy – czegoś ich zdaniem sztucznego i narzuconego. Podróż jest wyrazem sprzeciwu dla anachronicznych wymagań, stawianych obywatelom państw przez władze i tradycyjne społeczeństwo.  >>

„Miasto i obywatele” to jedno z trzech głównych kryteriów oceny aplikacji miast kandydujących do tytułu Europejskiej Stolicy Kultury. Każdy z jedenastu kandydatów musiał wymyślić własny sposób, jak się do niego odnieść. Lublin wymyślił SPOKO. >>

Budowa skateparku jest zawsze mile widziana i naprawdę bardzo potrzebna, ale nic nie zastąpi jazdy na deskorolce w mieście, w interakcji z miejską przestrzenią.

>>

Zdarza się, że dzielnica mająca osobną historię i architekturę, wrasta w miasto tak mocno, że staje się niewidzialna. Powoli zaciera się jej historia i zatraca wyjątkowość. Wtedy z pomocą może przyjść sztuka, która potrafi przywołać pamięć i na nowo określić tożsamość miejsca. >>

>>

Nie każda rana goi się bez śladu. Po niektórych pozostaje blizna, niekoniecznie jednak musi być ona brzydka. Czasem może uwodzić, intrygować, podkreślać wyjątkowe cechy charakteru. >>

Projekty rewitalizacji przestrzeni, które nie są konsultowane z mieszkańcami i nie zyskują ich sympatii, rzadko wywołują otwarte konflikty społeczne. Zazwyczaj napotykają na niemy protest i są przez nich omijane. >>

Kończą się czasy, kiedy wystarczała demokracja przedstawicielska i rola obywatela sprowadzała się do postawienia jednego krzyżyka na karcie wyborczej raz na cztery lata. Coraz lepiej wykształcone i komunikujące się społeczeństwo chce mieć wpływ na swoje miasto także w innych formach. >>

Praca z makietą jest rodzajem happeningu, który skutecznie przyciąga uwagę przechodniów. Pozwala też osłabić barierę komunikacyjną związaną z brakiem kompetencji. To ujęta w klocki giełda pomysłów, a zarazem sposób ich weryfikacji. >>

Blokowiska rodzą realne problemy przestrzenne i społeczne. Wielkim osiedlom i ich mieszkańcom towarzyszy stereotyp, który skłania do założenia, że tam nic już się nie da zrobić. Jest to założenie fałszywe. >>

„Gra w Przestrzeń” to edukacyjna zabawa pozwalająca laikowi zapoznać się z abecadłem czytania krajobrazu i przez to lepiej dostrzegać brzydotę i piękno otoczenia. Jej historia zaczęła się 20 lat temu, a założenia dotykają podstaw naszych relacji z innymi ludźmi. >>

Sport zbyt często bywa przypisywany obojętnie do kategorii „czas wolny i rekreacja”. Tymczasem ma on tak wiele zalet, że przez wiodące miasta jest traktowany jako filar rozwoju. >>

Rynek Starego Miasta w Lublinie, 1 kwietnia 2008 – pod koniec zimy, w kamiennym krajobrazie pojawiły się żonkile.

>>

Studencie, nie pytaj, co miasto może zrobić dla Ciebie. Zapytaj, co Ty możesz zrobić dla miasta. Niemożliwe? Szalone? A jednak.

>>

Jakie warunki powinny zostać spełnione aby uzyskać pożądany efekt synergii pomiędzy architekturą i jej bezpośrednim otoczeniem, pomiędzy świątynią kultury i przyszłymi widzami mających się tam rozegrać spektakli, a obecnymi wędrowcami miejskich przestrzeni? >>

Architektura wobec misji konstytuowania miasta musi przekroczyć potrzebę egotycznego spełnienia osoby architekta na rzecz pokornych form najlepiej opisujących miejskie życie. Dialog z lokalną społecznością prowadzi do wzajemnego zrozumienia w życiu społecznym, co przekłada się na jakość przestrzeni, w której żyjemy i relacje między ludźmi. >>

Przyjęcie „Linz Charta” to zobowiązanie do uwzględnienia wymagań akustycznych w budownictwie, transporcie, planowaniu przestrzennym, upowszechnienia edukacji dźwiękowej i zapewnienia partycypacji społecznej w tworzeniu krajobrazów dźwiękowych. Bardzo ważnym punktem deklaracji była kampania przeciw przemocy akustycznej, czyli obecności hałasu i muzyki tła w przestrzeni publicznej. >>

Czy nadal jesteśmy społeczeństwem, czy jedynie mieszkańcami miasta, a może miasto żyje swoim życiem, a my jesteśmy jedynie beneficjentami jego istnienia? >>

Pożądana i porządkująca otoczenie rytmiczność przestrzeni nie wynika, jak chciał Platon, z proporcji, lecz z rytmiczności ludzkiego kroku – podstawowego „modułu” kontaktowania się z przestrzenią. Architektura, która nie stymuluje ruchu, powoduje indyferentyzm i pasywność użytkowników. >>

Pasażerowie trolejbusów i autobusów. Mocno trzymający się barierek, obezwładniani przez gwałtowne hamowania. Tacy sami, odkąd ich pamiętam. A jednak coś się zmieniło. Oni słuchają muzyki. Własnej muzyki. >>

Polski plac zabaw jest jak dowcip opowiedziany przez osobę, której samej on nie śmieszy. O innym spojrzeniu na przestrzeń zabawy – zarówno tej dla dzieci jak i dla dorosłych – opowiada Jürgen Bergman, twórca Wyspy Kultury Einsiedel.

>>

Analiza zjawiska wrocławskich krasnoludków prowadzi do odkrycia nowego rozumienia przestrzennego piękna naszego otoczenia: fraktalnej harmonii i złożoności jego elementów.

>>

„Nakop Łodzi w trawnik”, „Zapalmy znicz łódzkim synagogom” czy „Lipowa OdNowa” – to tylko niektóre z haseł zachęcających do udziału w działaniach podejmowanych przez działającą w Łodzi Grupę Pewnych Osób.

>>

Ratusz. Koronna bariera architektoniczna Zamościa. Wstydzę się wręcz, że budowla będąca wizytówką mojego miasta jest tak niedostosowana do potrzeb ludzi mających trudności z poruszaniem się. Tylko tutaj niepełnosprawni mogą przed wyborami składać wnioski o przepisanie ich do obwodowej komisji wyborczej, której siedziba jest dostosowana do ich możliwości ruchowych…

>>

Radość wzbijania się w górę i opadania w dół możliwa jest także dla osoby z niepełną sprawnością. Tablice z sentencjami słynnych filozofów – gimnastyka ciała i umysłu. Cały teren znajduje się tuż obok dziecięcego ogródka zabaw. Ćwiczą więc dzieci i dziadkowie.

>>

DEMOKRACJA to dialog. PRZESTRZEŃ MIEJSKA to część sfery publicznej. AKTOR to każdy z mieszkańców świadomy swojej roli. ŻYCIE POLITYCZNE MIASTA to artykułowanie i realizacja potrzeb przez aktorów. PARTYCYPACJA SPOŁECZNA to udział mieszkańców w życiu politycznym miasta. PROCES PLANISTYCZNY to wymiana wiedzy o przestrzeni pomiędzy aktorami. ARCHITEKT to projektant przestrzeni pośredniczący w wymianie wiedzy. >>

Wizualizacja idei relacji zwykle tytułowana jako przykład 'złudzenia optycznego'. Takie podejście bierze się z nieuprawnionego przekonania, że tylko jednoznaczne wrażenia można traktować poważnie. Tymczasem w rzeczywistości jest to przykład współwystępowania interpretacji, z którym spotykamy się na codzień, mówiąc np. 'Z jednej strony... z drugiej strony...'. Kielich między profilami to graficzna metafora tytułowej relacji jako bytu konkretnego i namacalnego.

W kontekście miasta można umieszczać pojedyncze linijki wierszy czy wlepki, ale również wielkie przedsięwzięcia – takie jak książki czy festiwale. Czynimy tak w nadziei, że nasze słowa staną się magiczne, że zmienią rzeczywistość; zaczarują lub odczarują naszą ulicę lub miasto. Ta intencja czyni całą różnicę – intencja radykalna i stanowcza, wręcz agresywna. Trzymając się jej jak sztandaru, przestajemy być autorami, redaktorami, pracownikami na etat, umowę o dzieło lub zlecenie.

>>

Wyobraź sobie, że dostałeś w spadku po ojcu zbiór jego poezji. Kilkadziesiąt tekstów, którymi chcesz się podzielić z innymi. Możesz to zrobić podczas festiwalu „Miasto Poezji”, bez pomysłu w stylu „sceny otwartej”. Taką sceną był mój mały pokój, do którego przybyło kilkoro zainteresowanych. Czytałem im poezje ojca. >>

Mini-esej o adekwatności i magiczności – z użyciem tychże określeń w poprzek stylów literackich i bez zważania na autorów. >>

W Sewilli widziałam dzieci, grające w piłkę tuż przy pomnikach na publicznym placu. Podejrzewam, że u nas te dzieci byłyby natychmiast przegnane. >>

Demokracja bez edukacji często zamienia się w demol-krację. Używanie zbiorowej wolności do osiągania zbiorowych korzyści jest sztuką, w które Polacy – z racji swojej historii – mają niewielkie doświadczenie. Wszystko miała wyregulować „niewidzialna ręka rynku”. Po roku 1989 okazało się jednak, że jest ona nie tylko niewidzialna, ale i niewidoma. >>

„Senior Graffiti” to projekt społeczny, nie budowlany, dlatego nacisk położyłam na spotkanie pokoleń. W sytuacji gdy średnie pokolenie (rodziców) celebruje jedynie pracę zawodową i nie ma czasu zarówno dla dorastającej młodzieży jak i swoich rodziców (seniorów), te dwie grupy mogły się Spotkać. >>

Skatespot jako traktat filozoficzny? Rzeźba czy przyrząd do „tricków”? Minimum formy, maksimum treści. Symbol miasta międzykulturowego. Pomysł na mądre miejsce w przestrzeni miasta. Dokończenie artykułu o miejscotwórczej roli deskorolki. >>

Prawie 9500 zarejestrowanych użytkowników. 800000 odwiedzin. 22000 zdjęć (z czego blisko 9000 to fotografie przedwojenne). 2400 artykułów. 118000 postów i ponad 10000 poruszonych na forum tematów, współpraca z regionalnymi mediami i instytucjami publicznymi, cotygodniowa audycja w Polskim Radiu Szczecin, „Rocznik Miłośników Dawnego Szczecina”, czyli własne czasopismo. >>

Pierwszy zjazd Ruchu Społecznego „Wspólna Przestrzeń” nie robił zbyt imponującego wrażenia. Kilkanaście osób w jednej salce, przez kilka godzin, dosyć chaotycznie rozmawiało na kilka tematów. A mimo to mieliśmy wrażenie, że to jest początek czegoś ważnego. >>

Kiedyś uważano że przestrzeń miejską może rozwijać tylko projektant po studiach przy użyciu tradycyjnej deski kreślarskiej. Ale świat nie stoi w miejscu. Rzeczywistość się zmienia i dziś to samo robi chłopak z bloku za pomocą deski na czterech kółkach.

>>

Mimo coraz wyższych kar artyści ulicy tworzą w przestrzeni miejskiej z  coraz większą determinacją. Ich celem jest przywrócenie miasta człowiekowi. Rebelianci wyrywają sztukę z symbolicznego białego sześcianu galerii. >>

Projektowanie z udziałem dzieci jest dla nas czymś niezwykłym, ciekawostką. Tymczasem zapraszanie najmłodszych użytkowników przestrzeni do konsultacji przy projektach, które bezpośrednio ich dotyczą, powinno stać się normą, tak jak spotkanie z klientem, który zleca nam wybudowanie ekskluzywnej willi.   >>

Dalszy ciąg opisu „mentalności pozorów” z poprzedniego numeru. Rozbiór wielopiętrowej struktury pozornej jaką jest przyszła misja lubelskiego Centrum Spotkania Kultur oraz próba znalezienia przyczyn naszych (narodowych?) skłonności do pozoranctwa.

>>

…bez przerwy rozbrzmiewa wokół nas fascynująca, makrokosmiczna symfonia. Jest to symfonia krajobrazu dźwiękowego świata. Jesteśmy jednocześnie jej słuchaczami, wykonawcami i kompozytorami. Jakie dźwięki chcemy zachować, propagować i mnożyć? Gdy odpowiemy na to pytanie, dźwięki męczące i niebezpieczne staną się na tyle wyraźne, byśmy wiedzieli, czemu musimy je wyeliminować. >>

Pozory mylą – i o to chodzi. Dzięki temu bywają zabawne. Niestety, czasem używamy ich, by mylić samych siebie. A to już nie jest zabawne. Nic się nie stanie, gdy ulegniemy pozorom stworzonym w reklamie. Gorzej, gdy dotyczą one publicznej inwestycji za dziesiątki milionów euro. >>

O sensie dbania o kulturę przestrzeni, o potrzebie współpracy z urzędnikami i o tym, że Wrocław nie jest miastem idealnym i skończonym z Przemysławem Filarem, prezesem Towarzystwa Upiększania Miasta Wrocławia rozmawia Magdalena Kawa.

>>

Reklama zewnętrzna wymknęła się w Polsce spod kontroli. Obcując na co dzień z wizualnym chaosem, zaczynamy traktować go jako stan normalny, przestajemy go dostrzegać. Stępiamy własną wrażliwość, tracimy poczucie harmonii, przenosimy zgodę na nieporządek i bylejakość do przestrzeni prywatnych.  >>

Niezależnie od tego, w jaki sposób komentujemy płynną i chimeryczną miejską metaforę, jej ostateczny kształt oraz charakter wzajemnych relacji i oddziaływań pomiędzy przestrzenią miejską a poruszającymi się w jej obrębie mieszkańcami nie poddają się rozstrzygającym definicjom i nie są możliwe do przewidzenia. Tym bardziej więc podróż przez miejskie place, ulice, zaułki i skwery jest ciągłym odkrywaniem ich na nowo. >>

Osiedle Słowackiego Oskara i Zofii Hansenów  to realizacja Formy Otwartej, architektura zaprojektowana tak, by możliwie swobodnie przekształcać i rozwijać ją w zależności od potrzeb, architektura dla ludzi, a nie przestrzenny fetysz, pomnik stworzony dla uwielbienia fundatora i twórcy. Czy można traktować Formę Otwartą tak, jak traktuje się zamknięte formalnie, skończone dzieła architektury historycznej? >>

W 2006 roku Mirosław Bałka wziął udział w międzynarodowym projekcie dotyczącym przestrzeni miejskiej „Ideal City – Invisible Cities” (Zamość – Poczdam) w Zamościu. Stworzył ścianę, która swoją formą i wymową nawiązywała do obozu w Auschwitz. Tym sposobem skierował dyskusję o utopii idealnego miasta w obszar, w którym utopia zmaterializowała się wraz z najgorszymi jej konsekwencjami. >>

Od początku, od narodzenia człowiekowi towarzyszą marzenia i fantazje zrodzone z pragnienia. Homo sapiens produkuje narzędzia, żywność, odzież i tworzy schronienia. Tak zaczynano. >>