Strona główna/FELIETON. Po co sztuka?

FELIETON. Po co sztuka?

Andrij Jurkiewicz

Człowieku, po co sztuka? Zapytał mnie kolega-żołnierz w okopie na Donbasie. Za nami Słowiańsk i Kramatorsk, huk artylerii, nie wiesz co się dzieje, głosy, krzyki, strzelają raz my, raz oni. Siedzieliśmy akurat we dwóch w nocy, w rękach kałasznikowy, na głowie hełmy, ciała schowane pod balistycznymi kamizelkami. To było gdzieś rok temu, wiosną, przed nami rzeka Siewierskij Doniec, a za rzeką wrogowie, w odległości mniej więcej trzystu metrów.

– Powiedz mi, bracie, po co się zajmujecie tymi teatrami i malujecie te swoje obrazy? Po co pisać tysiące książek, jak to nic nie daje?!
– Jak to nie daje? Przecież sztuka jest ważna! Dzięki sztuce jesteś człowiekiem, mój drogi przyjacielu – odrzekłem do brata-żołnierza. I usłyszałem taką ripostę:
– I co im to dało? – kolega pokazuje palcem w stronę ruskich. Chyba nie czytali swego Tołstoja i Dostojewskiego, może nie oglądali baletu bolszoj i nie wiedzą co to Ermitaż i Galeria Tretiakowska? Po co ta sztuka, skoro i ty – reżyser, i ja – kierowca trolejbusu siedzimy w jednym okopie i musimy walczyć o swoją ziemię. A może poleźli na nas, bo się Puszkina naczytali? Zabijają, gwałcą, burzą nasze miasta i wioski, kradną nasze dzieci, i przekręcają to wszystko tak, że to my winni, a oni nas wyzwalają!

Nie miałem na to odpowiedzi. Miał rację. Na wojnie sztuka nie ma sensu i jest zupełnie niepotrzebna, i niestety widziałem to na własne oczy. I wtedy zrozumiałem, że wojna to piekło, w którym nie ma miejsca na nic. Duże piekło, w którym nie ma miejsca.

Otóż, nie życzę nikomu trafić tam, gdzie sztuka jest nic niewarta. Reszta to szczegóły.

Andrij Jurkiewicz

Andrij Jurkiewicz – dziennikarz, aktor, reżyser, redaktor radia Twoje Radio, aktywista społeczny i od 2022 r. żołnierz 103. brygady Wojskowej Obrony Terytorialnej Zbrojnych Sił Ukrainy.

Kultura Enter
2023/02 nr 106

Andrij Jurkiewicz, fot. Aleksadra Zińczuk, 2023.